Zgromadzenie publiczne 2026 - jak zorganizować demonstrację w Olsztynie?
Czym jest zgromadzenie publiczne?
Zgromadzenie publiczne to zgrupowanie osób na otwartej przestrzeni dostępnej dla nieokreślonych imiennie osób w określonym miejscu w celu odbycia wspólnych obrad lub w celu wspólnego wyrażenia stanowiska w sprawach publicznych.
Prawo do zgromadzeń jest gwarantowane przez Konstytucję RP (art. 57) i regulowane przez Prawo o zgromadzeniach.
Rodzaje zgromadzeń
- Zgromadzenie zwykłe - wymaga zawiadomienia min. 6 dni przed
- Zgromadzenie spontaniczne - bez zawiadomienia, w związku z nagłym wydarzeniem
- Zgromadzenie cykliczne - organizowane regularnie (wymaga zgody wojewody)
Co NIE jest zgromadzeniem publicznym:
- Imprezy artystyczne i rozrywkowe
- Imprezy sportowe
- Zgromadzenia religijne (procesje, pielgrzymki)
- Spotkania towarzyskie w prywatnych lokalach
Kto może zorganizować zgromadzenie?
Organizatorem zgromadzenia może być:
| Organizator | Wymagania |
|---|---|
| Osoba fizyczna | Pełna zdolność do czynności prawnych |
| Osoba prawna | Stowarzyszenie, fundacja, partia polityczna |
| Organizacja nieposiadająca osobowości prawnej | Komitet, ruch społeczny |
Obowiązki organizatora
- Złożenie zawiadomienia w terminie
- Wyznaczenie przewodniczącego zgromadzenia
- Zapewnienie przebiegu zgodnego z przepisami
- Posiadanie identyfikatora organizatora
- Rozwiązanie zgromadzenia w razie zagrożenia
Przewodniczący zgromadzenia
Może nim być organizator lub wyznaczona osoba. Musi być obecny przez cały czas trwania zgromadzenia i posiadać identyfikator.
Jak zgłosić zgromadzenie?
Zawiadomienie o zgromadzeniu składa się do organu gminy właściwego ze względu na miejsce zgromadzenia:
Terminy
- Najwcześniej: 30 dni przed planowaną datą
- Najpóźniej: 6 dni przed planowaną datą
- Zgromadzenie w trybie uproszczonym: 2 dni przed (bez przejścia)
Formy zawiadomienia
- Pisemnie w urzędzie gminy/miasta
- Pocztą (liczy się data wpływu)
- Elektronicznie przez ePUAP
- Faksem
Wymagane dane w zawiadomieniu
- Imię i nazwisko organizatora, PESEL, adres, telefon, e-mail
- Imię i nazwisko przewodniczącego (jeśli inny niż organizator)
- Cel zgromadzenia
- Data, godzina i miejsce rozpoczęcia
- Przewidywany czas trwania
- Przewidywana liczba uczestników
- Przewidywana trasa przejścia (jeśli planowane)
- Ewentualne zagrożenia i środki bezpieczeństwa
Procedura po złożeniu zawiadomienia
Po otrzymaniu zawiadomienia organ gminy przeprowadza określoną procedurę:
Krok 1: Weryfikacja formalna
Sprawdzenie kompletności zawiadomienia. Braki formalne = wezwanie do uzupełnienia w 24h.
Krok 2: Publikacja
Informacja o zgromadzeniu publikowana jest w BIP urzędu (w ciągu 24h).
Krok 3: Analiza kolizji
Jeśli w tym samym czasie i miejscu zgłoszono inne zgromadzenie, organ wzywa organizatorów do uzgodnienia. Brak uzgodnienia = pierwszeństwo ma wcześniej zgłoszone.
Krok 4: Decyzja o zakazie (opcjonalnie)
Organ może wydać zakaz zgromadzenia tylko gdy:
- Cel lub odbycie narusza przepisy karne
- Zagraża życiu lub zdrowiu ludzi
- Zagraża mieniu w znacznych rozmiarach
Zakaz wydawany jest nie później niż 96h przed zgromadzeniem.
Krok 5: Odwołanie od zakazu
Organizator może odwołać się do sądu okręgowego w ciągu 24h od otrzymania zakazu.
Zgromadzenie w trybie uproszczonym
Dla mniejszych zgromadzeń bez przejścia można skorzystać z trybu uproszczonego:
Warunki trybu uproszczonego
- Zgromadzenie nie powoduje utrudnień w ruchu drogowym
- Nie wymaga zmiany organizacji ruchu
- Odbywa się w jednym miejscu (bez przemarszu)
Procedura
- Zawiadomienie składa się do gminnego centrum zarządzania kryzysowego
- Termin: nie wcześniej niż 30 dni, nie później niż 2 dni przed
- Forma: pisemnie, faksem, telefonicznie lub e-mailem
Wymagane dane
- Imię i nazwisko organizatora, PESEL, adres
- Numer telefonu i adres e-mail
- Data, godzina, miejsce
- Przewidywany czas trwania
Uwaga: Organ może zażądać zmiany miejsca lub czasu, jeśli w tym samym czasie odbywa się inne zgromadzenie.
Zgromadzenie spontaniczne
Szczególny rodzaj zgromadzenia, które może odbyć się bez wcześniejszego zawiadomienia:
Kiedy zgromadzenie jest spontaniczne?
Gdy odbywa się w związku z nagłym i niemożliwym do wcześniejszego przewidzenia wydarzeniem związanym ze sferą publiczną, a organizacja w trybie zwykłym byłaby niecelowa lub niemożliwa.
Przykłady
- Reakcja na nagłą decyzję polityczną
- Protest po niespodziewanym wydarzeniu
- Manifestacja solidarności po katastrofie
Zasady zgromadzenia spontanicznego
- Nie wymaga zawiadomienia
- Nie może zakłócać innego zgromadzenia (legalnie zgłoszonego)
- Uczestnicy nie mogą mieć zakrytych twarzy
- Nie mogą posiadać niebezpiecznych przedmiotów
Rozwiązanie
Policja może rozwiązać zgromadzenie spontaniczne, jeśli zagraża życiu, zdrowiu lub mieniu albo narusza przepisy karne.
Obowiązki podczas zgromadzenia
Organizator i uczestnicy mają określone obowiązki:
Obowiązki organizatora/przewodniczącego
- Posiadanie identyfikatora widocznego dla uczestników
- Odpowiedzialność za przebieg zgromadzenia
- Żądanie opuszczenia zgromadzenia przez osoby naruszające przepisy
- Rozwiązanie zgromadzenia w razie zagrożenia
Zakazy dla uczestników
- Zakaz posiadania broni i niebezpiecznych przedmiotów
- Zakaz zakrywania twarzy utrudniającego identyfikację
- Zakaz spożywania alkoholu
- Zakaz blokowania innych zgromadzeń
Służby porządkowe
Organizator może wyznaczyć służby porządkowe (oznaczone opaskami). Mogą one:
- Sprawdzać uprawnienia do uczestnictwa
- Legitymować osoby naruszające porządek
- Wzywać do opuszczenia zgromadzenia
- Ujmować osoby stwarzające zagrożenie (przekazać Policji)
Rozwiązanie zgromadzenia
Zgromadzenie może zostać rozwiązane przez różne podmioty:
Rozwiązanie przez przewodniczącego
Przewodniczący rozwiązuje zgromadzenie gdy:
- Przebieg zagraża życiu lub zdrowiu
- Przebieg narusza przepisy karne
- Narusza przepisy ustawy o zgromadzeniach
Rozwiązanie przez przedstawiciela gminy
Przedstawiciel gminy obecny na zgromadzeniu może je rozwiązać gdy:
- Przewodniczący nie rozwiązał mimo podstaw
- Przebieg zagraża życiu, zdrowiu lub mieniu
- Narusza przepisy karne
Procedura rozwiązania
- Dwukrotne ostrzeżenie (przez megafon)
- Wydanie decyzji o rozwiązaniu
- Ogłoszenie decyzji uczestnikom
- Wezwanie do rozejścia się
Odwołanie od rozwiązania
Organizator może odwołać się do sądu okręgowego w ciągu 7 dni. Sąd rozpatruje odwołanie w 30 dni.
Gdzie złożyć zawiadomienie w Olsztynie?
Sprawy związane z podatkiem od nieruchomości załatwisz w:
Wydział Podatków i Opłat Lokalnych
Urząd Miasta Olsztyna
Pl.Jana Pawła II 1
10-101 Olsztyn
Godziny pracy: pn-pt 7:30-15:30
Kontakt
- Telefon: (89) 5273111
- E-mail: kancelaria.ogolna@olsztyn.eu
- ePUAP: /urzadmiastaolsztyn/skrytkaESP
Przez internet
Większość spraw możesz załatwić online przez platformę ePUAP z użyciem Profilu Zaufanego:
- Złożenie deklaracji IN-1/DN-1
- Wniosek o zaświadczenie o niezaleganiu
- Odwołanie od decyzji
- Wniosek o rozłożenie na raty